Kanada’da mal ticareti fazlası eylülde, ihracattaki sınırlı artış ve ithalattaki düşüşle 5,4 milyar dolara yükseldi.
İhracat ve ithalatın yönü değişti
Kanada’da mal ihracatı eylülde %0,2 artarak 78,6 milyar dolara çıktı. Aynı dönemde mal ithalatı %0,3 düşüşle 73,2 milyar dolara geriledi. Böylece ülkenin dünya ile mal ticareti fazlası ağustostaki 5,0 milyar dolardan 5,4 milyar dolara genişledi.
Yıllıklandırılmış verilerde görülen bu sınırlı aylık değişime karşın, toplam ihracatın 11 ürün grubunun 8’inde düşüş kaydedildi. İthalatta da 11 ürün grubunun 6’sında artış olmasına rağmen genel tabloyu en çok motorlu araçlar ve parçaları belirledi.
Reel, yani hacim bazında bakıldığında, toplam ihracat eylülde %4,0, toplam ithalat ise %2,5 azaldı. Böylece fiyat etkilerinden arındırılmış görünüm, aylık artışın temel olarak bazı kalemlerdeki güçlü hareketlerden kaynaklandığını ortaya koydu.
İhracatta petrol ve altın öne çıktı
Enerji ürünleri ihracatı eylülde %8,2 arttı ve üst üste ikinci aylık yükselişini kaydetti. Buna karşın enerji ürünleri, ağustos ve eylüldeki artışlara rağmen üçüncü çeyrek boyunca %5,0 düşüş gösterdi. Ham petrol ve bitüm ihracatı %10,2 artarken, doğal gaz ihracatı %32,1 yükselerek aylık artışa katkı verdi.
Rafine petrol enerjisi ürünleri ise ağustosta ulaşılan rekor seviyenin ardından eylülde %13,9 azaldı ve genel artışı kısmen sınırladı. Metal ve metal olmayan maden ürünleri ihracatı da %8,6 arttı.
Bu grupta, işlenmemiş altın, gümüş ve platin grubu metaller ile alaşımlarının ihracatı %16,8 yükseldi. Bu sıçramanın arkasında, ABD’de yaşayanların Kanada’nın elindeki altına yönelik alımlarının artması yer aldı. Buna karşılık Birleşik Krallık’a yapılan altın sevkiyatları azaldı.
Tarifeler ve bazı kalemlerdeki gerileme etkili oldu
İhracattaki genel yükselişi, birkaç büyük gruptaki düşüşler sınırladı. Tüketim malları ihracatı %7,1, elektronik ve elektrikli ekipman ile parçaları %13,9, sanayi makineleri, ekipman ve parçaları %9,0, motorlu araçlar ve parçaları %4,9, ormancılık ürünleri ile bina ve paketleme malzemeleri ise %9,8 geriledi.
Bu kategoriler içinde yer alan bazı ürünler, ABD’de uygulamaya giren yeni tarifelerin hedefi olmuş ve ağustosta güçlü artışlar kaydetmişti. Eylüldeki gerileme, bu kalemlerdeki hareketin devam eden etkisini gösterdi.
Motorlu araç ithalatı ikinci ayda da düştü
İthalat tarafında motorlu araçlar ve parçaları eylülde %9,1 azalarak ikinci ay üst üste düşüş kaydetti. Ağustosta görülen %9,3’lük gerilemenin ardından gelen bu düşüş, temmuzda ulaşılan rekor seviyeden sonra gerçekleşti. O rekor seviye, bu yıl ABD’deki mevsimsel üretim duruşlarının daha kısa sürmesiyle örtüşmüştü.
Eylülde binek otomobiller ve hafif kamyonet ithalatı %13,2 azaldı. Tedarik sorunlarının ABD’de plansız üretim duruşlarına yol açması, bu kalemdeki düşüşte etkili oldu. Motorlu araç motorları ile motorlu araç parçaları ithalatı da %5,6 geriledi; bu durum Kanada’da hafif kamyonet üretiminin azalması ve binek otomobil ile hafif kamyonet ihracatındaki %7,0’lık düşüşle birlikte görüldü.
Tüketim malları ithalatı da %2,9 azaldı. Bu düşüşte, çeşitli mal ve malzemelerin %18,3 gerilemesi belirleyici oldu. Çin’den batarya enerji depolama sistemleri ithalatının azalması, ayrıca Hindistan, Hong Kong ve İsviçre’den mücevher, kesilmiş taşlar ve değerli metal ürünleri ithalatının düşmesi dikkat çekti.
Bilgisayar ithalatı rekor kırdı, ABD ile fazla büyüdü
Bu düşüşler, elektronik ve elektrikli ekipman ile parçaları ithalatındaki %10,3’lük güçlü artışla kısmen dengelendi. Bu kalem eylülde rekor seviyeye ulaştı. Bilgisayarlar ve bilgisayar çevre birimleri ithalatı %29,4 arttı; artışta özellikle ABD’den veri merkezlerinde kullanılan türde işleme birimlerinin daha fazla ithal edilmesi etkili oldu.
Bilgisayarlar ve bilgisayar çevre birimleri ithalatı 2026’nın ilk dokuz ayında, 2025’in aynı dönemine göre %53,4 arttı. Haberleşme ile ses ve görüntü ekipmanları ithalatı da %5,0 yükseldi; bu artışta Çin ve ABD’den gelen cep telefonları etkili oldu.
Kanada’nın ABD’ye ihracatı eylülde %0,7 arttı. Ham petrol ve işlenmemiş altın ihracatındaki artış bu tabloya katkı verdi. ABD’den ithalat ise işleme birimlerindeki sevkiyatların yükselmesiyle %0,4 arttı. Böylece Kanada’nın ABD ile mal ticareti fazlası ağustostaki 12,1 milyar dolardan 12,3 milyar dolara çıktı.
ABD dışındaki ülkelere ihracat %1,1 azalırken, ithalat da %1,4 düştü. Birleşik Krallık’a altın, Japonya’ya kömür ve buğday, Peru’ya ise dizel ve buğday ihracatı gerilerken Güney Kore’ye bakır, kömür ve ham petrol ihracatı arttı. ABD dışındaki ülkelere yapılan ihracatın toplam içindeki payı ağustostaki %30,1’den eylülde %29,8’e indi.
ABD dışındaki ülkelerden ithalat düşerken, Kanada’nın bu ülkelerle olan ticaret açığı 7,1 milyar dolardan 7,0 milyar dolara hafifçe daraldı. Üçüncü çeyrekte ise Kanada’nın mal ticareti fazlası 11,2 milyar dolarda büyük ölçüde değişmedi. Aynı dönemde reel bazda ihracat %0,6, ithalat %1,6 azaldı.
Ağustos verileri de güncellendi. Önceki yayımlarda 73,7 milyar dolar olarak bildirilen ağustos ithalatı 73,5 milyar dolar olarak revize edilirken, 77,9 milyar dolar olarak açıklanan ağustos ihracatı 78,4 milyar dolara çıkarıldı. Hizmet ticaretinde ise eylülde hizmet ihracatı %0,9 artarak 21,4 milyar dolara, hizmet ithalatı %1,5 artarak 21,0 milyar dolara yükseldi.
Mal ve hizmet ticareti birlikte ele alındığında, Kanada’nın toplam ihracatı eylülde %0,3 artışla 99,9 milyar dolara çıktı. Toplam ithalat %0,1 yükselerek 94,2 milyar dolar oldu. Böylece ülkenin dünya ile toplam ticaret fazlası ağustostaki 5,4 milyar dolardan eylülde 5,7 milyar dolara ulaştı.
